Szybsze męczenie się, bóle głowy, zaburzenia snu – to mogą być objawy nadciśnienia tętniczego. Choroba może też przebiegać zupełnie bezobjawowo, dlatego tak ważne jest, aby możliwie regularnie wykonywać pomiary ciśnienia.

O nadciśnieniu mówimy wtedy, gdy wartości przy pomiarze przekraczają 140/90. Chorzy często o problemie dowiadują się np. przy okazji wizyty u lekarza rodzinnego, bo nie zauważyli u siebie żadnych objawów. Pomiar ciśnienia powinien wykonywać każdy lekarz przy każdej wizycie. Jeżeli tego nie zrobi, zawsze możemy o to poprosić.

Pierwotne czy wtórne?

Nadciśnienie dzielimy na pierwotne i wtórne. To ostatnie jest tylko objawem innej choroby, np. problemów z nerkami. Nadciśnienie pierwotne występuje u ok. 90% chorych i wynika głównie z obciążenia genetycznego, na które nakłada się nasz styl życia, stosowanie używek, brak ruchu oraz stres. Rodzaj nadciśnienia ma ogromne znaczenie, bo to do niego dobiera się odpowiednie leczenie. W przypadku nadciśnienia wtórnego polega ono na usunięciu przyczyny, czyli np. choroby nerek. Jeżeli jest to nadciśnienie pierwotne, lekarze zazwyczaj zaczynają od skłonienia pacjenta do zmiany stylu życia.

Po pierwsze konieczny jest ruch – minimum 45 minut pięć razy w tygodniu. Po drugie – zmiana diety, czyli unikanie soli, mocno przetworzonej żywności. Jeżeli chory jest palaczem, powinien jak najszybciej rzucić nałóg. Nadciśnieniu sprzyja także otyłość, dlatego lekarze zalecają powrót do prawidłowej masy. Konieczne jest ponadto ograniczenie, a najlepiej wyeliminowanie tzw. niesterydowych leków przeciwzapalnych, czyli np. ibuprofenu. Ogromne znaczenie ma także stres, dlatego jeżeli to możliwe, należy go eliminować. Jeżeli zmiana stylu życia nie wystarcza, włącza się leczenie farmakologiczne.

Jak mierzyć ciśnienie?

Nasze ciśnienie zmienia się w ciągu dnia i może mieć tysiące różnych wartości. Zależy od tego, co zjedliśmy, wypiliśmy, jaki rodzaj aktywności przed chwilą wykonaliśmy, a nawet od tego, czy rozmowa z kimś przebiegała w dobrej czy złej atmosferze. Dlatego przed pomiarem ciśnienia należy stosować się do kilku prostych zaleceń.

Już na godzinę przez planowanym pomiarem należy unikać używek, zwłaszcza kawy, alkoholu i papierosów. Kilkanaście minut przed pomiarem nie powinno się wykonywać prac fizycznych ani ćwiczeń. Należy się uspokoić, odpocząć, a wcześniej opróżnić pęcherz – silna chęć oddania moczu może fałszować wyniki. Przed pomiarem należy zapoznać się z instrukcją obsługi urządzenia.

Ręka, na które dokonujemy pomiaru, powinna znajdować się mniej więcej na wysokości serca, a opaskę ciśnieniomierza naramiennego należy umieścić dokładnie na jego wysokości. Używając ciśnieniomierza nadgarstkowego, powinniśmy zwrócić uwagę, by ręka opierała się na czymś – napięcie mięśni może zafałszować wynik.

Podczas samego pomiaru należy zachować spokój. Nie powinno się poruszać ani rozmawiać. Aby możliwie miarodajnie porównać wyniki, ciśnienie powinno się mierzyć o tych samych porach dnia. Osoby z nadciśnieniem powinny zapisywać wyniki pomiarów wraz z datą i godziną, a następnie konsultować je z lekarzem.

Pomiarów powinniśmy unikać podczas gorączki oraz w stanie pobudzenia emocjonalnego i nerwów – wynik będzie wówczas przekłamany.